Valorisatie van het beroep

Wat houdt dit acreditatiesysteem nu juist in?

Het basisprincipe is eenvoudig. Door deel te nemen aan een aantal erkende vormingsactiviteiten verwerft men accreditatiepunten (AP). Jaarlijks moet men een minimum aantal AP’s behalen om geaccrediteerd te zijn. Concreet betekent dit dat men zich in dat geval het jaar nadien "geaccrediteerd professional" kan noemen en deze titel naar buiten mag dragen. In sommige beroepen is dit systeem gekoppeld aan het recht het beroep uit te oefenen. (Artsen bvb zijn verplicht jaarlijks een aantal AP’s te behalen, zoniet verliezen ze hun RIZIV erkenning.)

Accreditatie voor opticien, opticien-optometrist-contactlensaanpasser en optometrist-contactlensaanpasser

De A.P.O.O.B. zal direct een accreditatiesysteem invoeren voor het gehele beroep. We hebben daarom geopteerd om drie categorieën op te stellen.

Opticien : de opticien is een technicus die zich bezig houdt met het verkopen, vervaardigen en aanpassen van optische hulpmiddelen als brillen, zonnebrillen, loepen, verrekijkers, …

De opticien zal moeten aantonen dat hij/zij beschikt over een geldig diploma en werkzaam is in een optiekzaak als zelfstandige of als bediende.

Opticien-optometrist-contactlensaanpasser: dit zijn professionals die naast de competenties van opticien ook het visuele apparaat meten, corrigeren en/of trainen. Bovenop de vereisten van diploma zal de kandidaat aan de hand van foto’s moeten aantonen dat hij/zij beschikt over de nodige apparatuur voor optometrische metingen en/of optometrische trainingen.

• Benevens de vereisten van diploma, zal de kandidaat, die werkt in dienstverband, aan de hand van foto’s en een functieomschrijving, ondertekend door het diensthoofd, moeten aantonen dat hij/zij werkt in een kliniek als optometrist en over de nodige apparatuur beschikt voor optometrische metingen en/ of optometrische trainingen.

• De zelfstandige kandidaat zal, benevens de vereisten van diploma, aan de hand van foto’s moeten aantonen dat hij/zij beschikt over de nodige apparatuur om optometrische metingen en/of optometrische trainingen uit te voeren.

Hierdoor zal men na verloop van tijd beschikken over een duidelijk register, waarin de competenties van elkeen zal opgelijst zijn. Dit zal uiteindelijk moeten leiden tot de wettelijke erkenning van de competenties van de opticien, opticien-optometristcontactlensaanpasser en optometrist-contactlensaanpasser.

Waarom zich nu al acrediteren?

Men zou het als professional eerst en vooral al voor zichzelf moeten doen! Men kan het eigen beroep, het professionalisme maar ‘au sérieux’ nemen, als men voortdurend op zoek gaat naar nieuwe evoluties, nieuwe technieken en nieuwe kennis om zich deze eigen te maken.

Zichzelf steeds in vraag stellen is daar een basisbeginsel van.

Het is deze mentaliteit die het respect zal afdwingen van zowel het cliënteel, als van collega’s en aanleunende beroepen als oogartsen, …

Het tweede argument is dat eens het systeem werkt, er een duidelijke differentiatie zal komen inzake competenties, tussen de opticien, de optometrist en zij die beiden combineren. Eens dit register solide is, zal de erkenning door overheid, RIZIV en oogartsen haast onvermijdelijk zijn. En dan zal er ook een verschil komen in beroepsuitoefening van opticien en optometrist, eventueel gekoppeld met bepaalde voordelen van het RIZIV.

Een derde argument is een puur commercieel argument. Jaarlijks zal de lijst met geaccrediteerde opticiens, opticiens-optometristen- contactlensaanpassers en optometristencontactlensaanpassers gepubliceerd worden via het web en per briefwisseling verstuurd worden naar de verzekeringen en mutualiteiten.

Hoe gaat ales concreet in zijn werk?

1. De registratie gebeurt via het web en tegen betaling van de administratieve bijdrage voor de opening van het dossier. www.apob.be/accreditatie.htm

2. Eenmaal geregistreerd, kan men beginnen met het verzamelen van AP’s, door navormingsactiviteiten te volgen, die erkend zijn. Een lijst met agenda ervan, vindt u terug op de website.

3. Bij het volgen van een erkende navormingsactiviteit dienen een aantal formaliteiten vervuld te worden:

a. De deelnemer tekent het aanwezigheidsblad af.

b. Hij noteert het accreditatienummer van de activiteit op zijn individuele accreditatiefiche. Dit nummer zal meegedeeld worden tijdens de activiteit.

c. Hij vult de evaluatiefiche in en geeft dit terug aan de organisator.

d. Hij laat zijn individuele accreditatiefiche aftekenen door de organisator.

e. Hij faxt of mailt zijn individuele accreditatiefiche door naar het secretariaat.

Gedurende het jaar controleert de deelnemer of hij voldoende AP’s behaald heeft in de vereiste domeinen.

Welke midelen zijn er tot het behalen van AP’s?

Verschillende vormingsactiviteiten komen in aanmerking tot het behalen van AP’s. In principe komt 1 AP overeen met 1 uur navormingsactiviteit. Dit kan echter variëren volgens het niveau.

• volgen van lezingen, congressen, seminars, symposia, workshops, klinische lessen erkend door buitenlandse accreditatiesystemen ( AP’s: per aanvraag geëvalueerd);

• activiteiten als spreker tijdens hoger vermelde manifestaties. (+1 AP);

• activiteiten als docent/lesgever binnen het onderwijs in optiek/ optometrie (max +2 AP / kalenderjaar);

• begeleiden van stages of begeleiden van eindwerken (max +1 AP / kalenderjaar);

• deelnemen aan beroepsgerelateerde commissies (R.I.Z.I.V., Ministerie van Middenstand, Ministerie van Volksgezondheid, Commissies binnen de beroepsfederatie, inter-professioneel overleg, …) (+1AP per commissie met een max van +2 AP / kalenderjaar);

• wetenschappelijk onderzoek in het domein van optiek/optometrie, gevolgd door publicatie (met uitzondering van voorbereidend werk, verslagen en samenvattingen van symposia, congressen, lezingen, …) (max +2 AP per publicatie).

Hoeveel AP’s moet men jaarlijks behalen?

Om geaccrediteerd te zijn dient men een aantal AP’s te behalen per kalenderjaar en per 3 jaar met een minimaal aantal AP’s in de volgende domeinen (zie tabel hiernaast).

Dan verliest men het recht verder de titel geaccrediteerde opticien, geaccrediteerde opticien-optometrist-contactlensaanpasser en geaccrediteerde optometrist-contactlensaanpasser te gebruiken. Uitzonderingen kunnen gemaakt worden indien er een geldige reden is. (Bvb zwangerschap, ziekte, …)

Is dit niet te belastend voor een nu reeds drukke agenda?

Wij denken van niet. E.C.O.O. (European Council of Optometry and Optics) adviseert minimaal 13 uur navormingsactiviteiten bij te wonen per jaar. Dit is veel minder dan in landen als Groot-Brittannië, Noorwegen en Nederland. Wij hebben dus geopteerd voor een beetje meer, nl. 16 uur. Als men kwalitatieve navormingsactiviteiten volgt gedurende 16 uur per jaar (dat zijn twee dagseminars en een avondseminar), kan men voldoende punten behalen. Dit is dus een heel haalbare kaart.

Zijn er voldoende navormingsactiviteiten?

Dat antwoord is eenvoudig: ja. Er is Contacts, georganiseerd door de A.P.O.O.B., maar er zijn ook nog tal van andere navormingsactiviteiten,

georganiseerd door aankoopgroeperingen, scholen, bedrijven en ook door opticiens en optometristen. Een agenda met alle reeds erkende navormingsactiviteiten vindt u op de website en deze lijst wordt constant aangevuld.

Ook buitenlandse cursussen, seminars, … komen in aanmerking vanaf het moment dat ze in dat land al erkend zijn tot accreditatie.

Accrediteringsstuurgroep

Verklarende begrippen

AP’s = accreditatiepunten

Samenstelling

De Accrediteringsstuurgroep wordt samengesteld uit opticiensoptometristen en vertegenwoordigers van onderwijsinstellingen en het RIZIV.

• 1 voorzitter, lid van het register van opticiens-optometristen (3 jaar)

• 2 werkende leden van het register van opticiens-optometristen (3 jaar, 1Nl + 1Fr)

• 2 vertegenwoordigers uit onderwijsinstellingen (1 jaar, 1Nl + 1Fr)

• 1 vertegenwoordiger RIZIV

• 1 vertegenwoordiger per beroepsfederatie van opticiens en/of optometristen (3 jaar).

De voorzitter heeft enkel stemrecht bij onverdeeldheid.

De Accrediteringsstuurgroep kan bijgestaan worden door een secretariaat en/of werkgroepen voor de dagelijkse werking.

Toekenning van de mandaten

De toekenning van de mandaten zal bij stemming per groep georganiseerd worden.

(De mandaten van de opticiens-optometristen zullen bij stemming onder de leden van de opticiens-optometristen georganiseerd worden).

Een brief of mail zal 3 maanden vóór de hernieuwing van de mandaten verstuurd worden om de belanghebbenden op te roepen.

Indien er meerdere kandidaten zijn voor het mandaat, zal een tweede brief of mail 2 maanden vóór de hernieuwing van het mandaat verstuurd worden om een stemming over de kandidaten aan te vragen. Eén maand vóór de hernieuwing van de mandaten zullen alle stemmen geteld worden.

Bevoegdheden van de Accrediteringsstuurgroep

Worden in rekening gebracht voor het totaal toegekende AP’s :

1. Type vormingsactiviteit (lezing, praktijk, met of zonder test, …)

2. Duur

3. Eventuele bekendheid van spreker/lesgever

2. De Accrediteringsstuurgroep beoordeelt de inschrijving van deelnemers door toetsing aan de minimumvereisten.

3. De Accrediteringsstuurgroep beheert de AP’s behaald door de deelnemers. Zij houdt deze bij in een register en per kalenderjaar wordt een verslag weergegeven van het totaal behaalde AP’s.

4. De Accrediteringsstuurgroep beheert, publiceert en promoot de kalender met erkende vormingsactiviteiten.

Toekennen van AP’s aan vormingsactiviteiten

4 maal per kalenderjaar komt de Accrediteringsstuurgroep samen om de vormingsactiviteiten, die door de Raad voor

Kwaliteitspromotie goedgekeurd zijn, te beoordelen. Afhankelijk van deze beoordeling worden er AP’s toegekend en wordt de vormingsactiviteit opgenomen in de kalender.

In principe komt 1 uur overeen met 1 AP, al zullen er verschillen zijn naargelang het type vorming.

1. Seminar in de vorm van lezingen: 1 AP / 1 uur

2. Navorming van basiskennis: 1 AP / 2 uur

3. Cursus met toetsing: 1 AP / 1 uur + 1 AP voor toetsing

4. Praktijk (workshops, casestudies in praktijk, …) 1 AP / ½ uur

5. Gerenommeerde sprekers / lesgevers +1 AP

Verlenen van toegang tot acreditatie van opticiens/optometristen

De Accrediteringsstuurgroep beoordeelt de inschrijvingen van opticiens/optometristen die wensen deel te nemen aan het systeem van accreditatie. Dit gebeurt bij middel van een standaard inschrijvingsformulier.

Bij inschrijving in het register ondertekent de opticien/optometrist de deontologie zoals opgesteld door de beroepsfederatie A.P.O.O.B.

Er worden vier categorieën gehanteerd:

1. Opticien :

De opticien zal moeten aantonen dat hij/zij gediplomeerd is als opticien en werkt in een optiekzaak als zelfstandige of als bediende.

2. Opticien-optometrist-contactlensspecialist:

Bovenop de vereisten van diploma zal de opticien aan de hand van foto’s moeten aantonen dat hij/zij beschikt over de nodige apparatuur voor optometrische metingen en/of optometrische trainingen.

3. Optometrist-contactlensspecialist:

- Benevens de vereisten van diploma, zal hij/zij aan de hand van foto’s en een functieomschrijving, ondertekend door het diensthoofd, moeten aantonen dat hij/zij werkt in een kliniek als optometrist en over de nodige apparatuur beschikt voor optometrische metingen en/of optometrische trainingen.

- De zelfstandige zal, benevens de vereisten van diploma, aan de hand van foto’s moeten aantonen dat hij/zij beschikt over de nodige apparatuur voor optometrische metingen en/of optometrische trainingen.

Indien voldaan wordt aan de voorwaarden, wordt, na betaling van € 100, de inschrijving in het register voor accreditatie aan vaard en krijgt de kandidaat een inschrijvingnummer, dat geldig is voor één jaar.

De administratiekosten moeten jaarlijks vereffend worden.

Indien er matig voldaan wordt aan de voorwaarden, zal de opticien/optometrist een verslag krijgen met punten die hij/zij dient te regulariseren. Hij/zij zal wel toegang krijgen tot het register voor accreditatie, doch dient zich in regel gesteld te hebben binnen een termijn van 1 jaar, waarna de inschrijving geschrapt wordt indien de situatie niet geregulariseerd is volgens de aanbevelingen.

Indien er niet voldaan wordt aan de voorwaarden, zal de opticien/optometrist een verslag krijgen met aanbevelingen die hij/zij moet regulariseren alvorens een nieuwe aanvraag tot inschrijving te kunnen indienen.

Omvang van accreditatie

Om geaccrediteerd te zijn dient men een aantal AP’s te behalen per kalenderjaaren per 3 jaar met een minimaal aantal AP’s in de volgende domeinen:

Midelen tot behalen van AP’s Verschillende vormingsactiviteiten komen in aanmerking tot het behalen van AP’s.

• volgen van lezingen, congressen, seminars, symposia, workshops, klinische lessen erkend door de

Accrediteringsstuurgroep en opgenomen in de kalender (AP’s = aangegeven in kalender);

• volgen van lezingen, congressen, seminars, symposia, workshops, klinische lessen erkend door buitenlandse accreditatiesystemen ( AP’s = per aanvraag geëvalueerd);

• activiteiten als spreker tijdens voorvermelde manifestaties. (+1 AP);

• activiteiten als docent/lesgever binnen het onderwijs in optiek/ optometrie (max +2 AP / kalenderjaar);

• begeleiden van stages of begeleiden van eindwerken (max +1 AP / kalenderjaar);

• deelnemen aan beroepsgerelateerde commissies (R.I.Z.I.V., Ministerie van Middenstand, Ministerie van Volksgezondheid, Commissies binnen de beroepsfederatie, inter-professioneel overleg, …) (+1AP per commissie met een max van +2 AP / kalenderjaar);

• wetenschappelijk onderzoek in het domein van optiek/optometrie, gevolgd door publicatie (met uitzondering van voorbereidend werk, verslagen en samenvattingen van symposia, congressen, lezingen, …) (max +2 AP per publicatie);

Bijhouden van AP’s van geregistreerde opticiens/optometristen

Deelnemers dienen op hun individuele accreditatiefiche het Accr.nr van de gevolgde navormingsactiviteit te noteren en ernaast te laten ondertekenen door de verantwoordelijke van de aanbieder.

Deelnemers dienen na elke gevolgde navormingsactiviteit hun deelname te bevestigen zoals omschreven in de brochure “Procedures accreditatie”.

De Accrediteringsstuurgroep houdt de behaalde AP’s van deelnemende opticiens/optometristen bij in het register voor accreditatie. Jaarlijks zal door de Accrediteringsstuurgroep een attest van navorming uitgereikt worden aan de opticiens/optometristen die voldaan hebben aan de voorwaarden.

Zij zullen eveneens de titel ontvangen van geregistreerd opticien, geregistreerd optometrist, geregistreerd contactlensspecialist of geregistreerd opticien- optometrist.

Tenslotte zullen zij opgenomen worden in een lijst die gepubliceerd zal worden op de website en jaarlijks overgemaakt zal worden aan verzekeringen, mutualiteiten en vereinigingen van oftamologen.

Sanctie

Deelnemers aan het register voor opticiens/optometristen, die binnen de gestelde tijdsspanne niet het vereiste aantal AP’s behaald hebben, zullen het recht verliezen op enigerlei wijze gebruik te maken van de titel van “Geregistreerde opticien-optometristcontactlensspecialist” en dit tot zolang de toestand niet geregulariseerd is.

Procedures Accreditatie

Verklarende begrippen

AP= accreditaitepunt

Inschrijving in het register

Zie “Accreditatiestuurgroep” hoofdstuk “Verlenen van toegang tot accreditatie

aan opticiens / optometristen.”

Wanneer krijgt men AP’s toegekend?

Men krijgt AP’s wanneer men deelneemt aan een vormingsactiviteit die erkend is door het Accreditatieorgaan en voorzien is van het

Kwaliteitslabel.

U kan de lijst van erkende vormingsactiviteiten terugvinden op de website.

Dit label bevat de volgende elementen:

• Accr.Nr - is enkel tijdens de navormingsactiviteit zichtbaar

• AP

• Vormingsdomein

Hoe worden de erkende vormingsactiviteiten kenbaar gemaakt

1. Via de kalender die door de Accrediteringsstuurgroep gepubliceerd wordt op haar website.

2. Via publiciteit van de aanbieders.

Hoe moet U de behalde AP’s bijhouden?

Op de kalender kan U zien welke navormingsactiviteiten er beschikbaar zijn en hoeveel AP’s elke navormingsactiviteit waard is.

Wanneer u inschrijft op een navormingsactiviteit dient u een aantal stappen te ondernemen opdat de toegekende AP’s ook daadwerkelijk op uw naam geregistreerd worden.

U zorgt dat u uw naam noteert op de aanwezigheidslijst en u zet uw handtekening.

Tijdens de navormingsactiviteit zal het Accr.Nr gedurende 1 minuut vertoond worden. U noteert dit dan op uw Individuele Accreditatiefiche bij het bijhorende navormingsdomein.

Na afloop van de navormingsactiviteit vult u het “Evaluatieformulier Navormingsactiviteit” in, dit is anoniem, en u geeft dit af aan de

organisator.

Na afloop van de navormingsactiviteit laat u de organisator een handtekening zetten naast het Accr.Nr. Eventueel mag er ook nog een stempel gezet worden.

U faxt of mailt uw Individuele Accreditatiefiche door binnen de 5 werkdagen na elke vormingsactiviteit.

Andere midelen tot bekomen van AP’s

Voor het bekomen van AP’s voor activiteiten die niet vermeld staan op de kalender dient u een gemotiveerde aanvraag schriftelijk te richten aan het secretariaat van de Accreditatiestuurgroep (bv. wanneer u een navorming in het buitenland gevolgd heeft).

Zie “Accrediteringsstuurgroep” hoofdstuk “Middelen tot bekomen van AP’s”

Sancties

Indien er op verkeerde wijze wordt omgegaan met het Accr.Nr zal u geschrapt worden uit het register voor een periode van 2 jaar.

Dit houdt in dat enigerlei communicatie van het Accr.Nr aan personen die niet aanwezig zijn tijdens de vormingsactiviteit automatisch leidt tot het schrappen uit het register.

--> Inschrijvingsformulier Opticien

--> Inschrijvingsformulier Optometrist

--> Inschrijvingsformulier Opticien-Optometrist